Gdzie kręcono Władcę Pierścieni? Najważniejsze miejsca filmowania

Planujesz podróż śladami Drużyny Pierścienia i zadajesz sobie pytanie, gdzie kręcono Władcę Pierścieni? W tym tekście znajdziesz najważniejsze miejsca filmowania w Nowej Zelandii. Dzięki temu łatwiej zaplanujesz własną wyprawę do filmowego Śródziemia.

Dlaczego Śródziemie powstało w Nowej Zelandii?

Peter Jackson od początku chciał, by filmowe Śródziemie było jak najbardziej namacalne. W 1999 roku zaczął zdjęcia w swoim rodzinnym kraju i szybko okazało się, że Nowa Zelandia ma niemal wszystko, czego potrzeba: fiordy, wulkany, surowe płaskowyże i zielone pastwiska. Dzięki temu większość scen plenerowych z trylogii powstała w realnych lokalizacjach, a efekty komputerowe tylko je uzupełniały.

Zdjęcia trwały od 11 października 1999 roku do 22 grudnia 2000 roku, a ekipa przenosiła się między dziesiątkami planów: od Matamaty i Wellington, przez Park Narodowy Tongariro, aż po surowe rejony Canterbury i Fiordlandu. To dlatego dziś fani mogą faktycznie przejść się po Shire, spojrzeć na Mount Doom czy stanąć na polach Pelennoru.

Najważniejsze regiony zdjęciowe

Jeśli chcesz w krótkim czasie zobaczyć możliwie dużo miejsc znanych z ekranu, warto skupić się na kilku obszarach. Najwięcej lokalizacji znajdziesz w okolicach Wellington, w środkowej części Wyspy Północnej oraz w regionach Canterbury, Queenstown i Fiordland na Wyspie Południowej. To tam powstały największe bitwy, sceny z Mordoru, Rohanem i Gondorem.

Wiele miejsc kręcenia filmów leży na terenach prywatnych. W części z nich działają biura organizujące wycieczki po filmowych lokalizacjach, inne są ogólnodostępne w formie szlaków w parkach narodowych. Dobrym pomysłem jest sprawdzenie lokalnych informacji turystycznych w miastach takich jak Queenstown, Twizel czy Wellington – często mają gotowe mapki „Lord of the Rings Locations”.

Hobbiton i Shire – gdzie żyją hobbici?

Na pytanie „gdzie kręcono Władcę Pierścieni” wielu fanów odpowiada jednym słowem: Hobbiton. To właśnie tutaj zaczyna się historia Froda i Sama, tutaj odbywają się przyjęcia na polu Bilba, a w zboczu wzgórza kryje się słynna Norka pod Pagórkiem.

Filmowa wioska Shire powstała w pobliżu miasteczka Matamata na Wyspie Północnej. Teren od lat służył jako farma owiec i bydła, a łagodnie pofalowane, zielone wzgórza idealnie odpowiadały opisom Tolkiena. Dziś to pełnoprawna atrakcja turystyczna, która działa przez cały rok.

Zwiedzanie planu filmowego Hobbitonu

Obecny Hobbiton to set zbudowany na potrzeby trylogii „Hobbit”. Pierwsza wersja, stworzona dla „Drużyny Pierścienia”, po zakończeniu zdjęć została rozebrana. Dopiero później zdecydowano, że tym razem dekoracje pozostaną na stałe. Dzięki temu możesz dzisiaj przejść się po ścieżkach, którymi maszerował Frodo Baggins, zajrzeć do drzwi norki i stanąć przy słynnym zielonym płocie.

Zwiedzanie jest możliwe tylko z przewodnikiem i trwa około dwóch godzin. Grupy ruszają co kilka minut, ale są rozdzielane w czasie, więc na trasie nie ma tłoku. Część wycieczek obejmuje także posiłek w klimatycznej karczmie – choć to atrakcja płatna, wielu podróżników uznaje ją za warte przeżycie, bo cała okolica została wykonana z ogromną dbałością o szczegóły.

Jak wygląda Hobbiton w praktyce?

Na miejscu zobaczysz kilkadziesiąt fasad hobbickich nor, mostek, pola uprawne, drzewa owocowe i słynny dąb na wzgórzu. Scenografowie pozwolili, by dekoracje przez rok zarastały naturalną roślinnością, żeby wyglądały na „od zawsze” obecne w krajobrazie. Dopiero po takim „postarzeniu” weszła tam ekipa filmowa.

Ciekawostką jest fakt, że wnętrza norki Bilba i Frodów zostały zbudowane w dwóch skalach – osobno „dla ludzi” i osobno „dla hobbitów”. Dzięki temu filmowcy rzadziej musieli sięgać po cyfrowe pomniejszanie aktorów. Wizyta w Hobbitonie dobrze oddaje ten zamysł: świat jest niby bajkowy, ale bardzo fizyczny, stały i wiarygodny.

Mordor, Góra Przeznaczenia i Emyn Muil – gdzie kręcono mroczne krainy?

Surowe pejzaże Mordoru powstały w sercu Parku Narodowego Tongariro na Wyspie Północnej. To jeden z najstarszych parków narodowych świata, wpisany na listę UNESCO. Łączy w sobie aktywne wulkany, czarne piaski, lawowe pola i wysokogórskie doliny. Ten kontrast między Hobbitonem a Tongariro świetnie widać w filmie.

W okolicy nakręcono m.in. wędrówkę Froda i Sama do Orodruiny, sceny z Gollumem w Ithilien oraz szereg ujęć pokazujących bezlitosne pustkowia Mordoru. Park jest łatwo dostępny, a większość interesujących miejsc leży w pobliżu głównych dróg (47 i 48) oraz popularnych szlaków pieszych.

Mount Ngauruhoe – filmowa Góra Przeznaczenia

Stożek wulkaniczny Mount Ngauruhoe to jedna z najbardziej rozpoznawalnych sylwetek w trylogii. To on „gra” Górę Przeznaczenia (Mount Doom), w której wnętrzu został wykuty Jedyny Pierścień. Wulkan świetnie widać z drogi 47, ale jego prawdziwy charakter odkrywa się dopiero na pieszym szlaku.

Najpopularniejsza trasa, Tongariro Alpine Crossing, ma około 20 kilometrów i prowadzi przez wulkaniczne krajobrazy, kratery i jeziora o intensywnych barwach. To wymagająca wycieczka, ale dla fanów „Władcy Pierścieni” pozostaje jednym z najmocniejszych przeżyć w Nowej Zelandii – trudno o bardziej „mordorski” widok niż czarne zbocza Ngauruhoe otoczone mgłą.

Mount Ruapehu i wodospad Tawhai Falls

Na stokach wulkanu Mount Ruapehu powstały sceny, w których Frodo i Sam wędrują przez krainę Saurona w drodze do góry Orodruiny. Do dolnej stacji narciarskiej można dojechać samochodem, a dalej pójść pieszo lub skorzystać z wyciągu. Dzięki temu bez dużego wysiłku dotrzesz w miejsca bardzo podobne do tych z filmu – surowe zbocza, żwirowe ścieżki i wulkaniczne rumowiska.

Niedaleko biegnie krótka trasa do Tawhai Falls, znanych fanom jako Gollum’s Pool. To tam Gollum w „Dwóch Wieżach” łowi ryby i nuci swoją piosenkę. W rzeczywistości wodospad nie znajduje się w jaskini, więc trzeba trochę uruchomić wyobraźnię, ale po kilku minutach marszu lasem docierasz w miejsce, które bez trudu powiążesz z filmową sceną.

Park Narodowy Tongariro zagrał w trylogii zarówno Mordor, jak i bezimienne górskie pustkowia Emyn Muil, łącząc realne wulkany z fantastyczną historią Tolkiena.

Wellington i okolice – gdzie kręcono Shire, Rivendell i Pelennor?

Region wokół stolicy kraju to prawdziwa kopalnia filmowych lokalizacji. W promieniu kilkudziesięciu kilometrów od Wellington znajdziesz lasy Shire, Rivendell, Isengard i pola Pelennoru. To także tu działa słynne studio Weta Workshop, które przygotowało rekwizyty, zbroje i część makiet.

Dla turystów to wygodne połączenie – w ciągu jednego dnia możesz odwiedzić Górę Wiktorii z miejscem pierwszego spotkania hobbitów z Nazgulami, a potem podjechać do Kaitoke Regional Park, gdzie stały elfi mosty i domy Rivendell.

Mount Victoria i lasy Shire

Na zalesionych zboczach Mount Victoria, zaledwie kilkanaście minut piechotą od centrum miasta, nakręcono słynną scenę z „Drużyny Pierścienia”, gdy hobbici po raz pierwszy spotykają Czarnego Jeźdźca i ukrywają się pod korzeniami drzewa. Sam pień i korzenie były rekwizytem, ale ukształtowanie terenu bez trudu rozpoznasz na miejscu.

W okolicznym lesie powstały także inne ujęcia z początkowej części filmu, gdy Frodo, Sam, Merry i Pippin uciekają z Shire. Ścieżki są dobrze oznaczone, a spacer po nich to przyjemny sposób na krótką wyprawę „do Śródziemia” bez opuszczania miasta. Góra oferuje też widok na port i okoliczne wzgórza, co sprawia, że jest popularnym celem nie tylko dla fanów kina.

Kaitoke Regional Park – filmowe Rivendell

W gęstych lasach Kaitoke Regional Park odtworzono Rivendell – dom Elronda, w którym Frodo dochodzi do siebie po zranieniu nożem Morgula. W filmie widać tam misterną architekturę elfów, wiszące mosty i rzeźbione kolumny. Po zakończeniu zdjęć większość dekoracji rozebrano, ale park pozostał rozpoznawalny.

Dziś na miejscu znajdziesz oznaczoną polanę z tablicami „tu stała sypialnia Froda” czy „tu Elrond witał gości”. Zbudowano też symboliczną bramę Rivendell oraz słupek pokazujący wzrost bohaterów trylogii. To nie jest monumentalny plan zdjęciowy jak Hobbiton, raczej spokojne miejsce na spacer i piknik, ale wiele osób właśnie tu najmocniej czuje „elficką” atmosferę Śródziemia.

Isengard, Anduina i Pola Pelennoru

Na terenie Harcourt Park w Upper Hutt powstały sceny ze „zielonego” Isengardu z pierwszej części, gdy Gandalf odwiedza Sarumana. Park ma szerokie trawniki, aleje drzew i rzekę – wszystko, co było potrzebne, żeby zamienić go w ogrody potężnego czarodzieja, zanim zniszczyły je hordy orków.

Rzeka Hutt między Moonshine a parkiem Tōtara „zagrała” Anduinę, największą rzekę Śródziemia. W pobliżu znajduje się także Park Królowej Elżbiety koło Paraparaumu, gdzie nakręcono fragmenty bitwy na polach Pelennoru. Inna odsłona tej bitwy powstała dalej na południe, w okolicach Twizel na Wyspie Południowej – tam na plan wjechało nawet 250 koni.

• Mount Victoria – pierwsze spotkanie hobbitów z Nazgulami, ucieczka z Shire, leśne ścieżki.
• Kaitoke Regional Park – filmowe Rivendell, tablice z opisem dawnych dekoracji.
• Harcourt Park – ogrody Isengardu, scena spaceru Sarumana z Gandalfem.
• Rzeka Hutt – fragmenty Anduiny, rejs Drużyny Pierścienia w pierwszej części.

Wyspa Południowa – Rohan, Gondor i dzikie Śródziemie

Surowe krajobrazy Wyspy Południowej stały się naturalną sceną dla Rohanu, Gondoru i wielu górskich wypraw Drużyny. Wysokie szczyty, szerokie doliny i wietrzne płaskowyże sprawiły, że nie trzeba było wiele dodawać komputerowo – wystarczyło postawić dekoracje i puścić w ruch kamery.

W tym regionie znajdziesz m.in. Mount Sunday – miejsce, gdzie stanęło Edoras, okolice Twizel z bitwą na polach Pelennoru, dolinę Cardrona z panoramą na Śródziemie, a także szczyty Putangirua Pinnacles, którymi Aragorn, Legolas i Gimli zmierzają ku Ścieżkom Umarłych.

Mount Sunday – Edoras i Rohan

Samotne wzgórze Mount Sunday leży w górzystym dystrykcie Ashburton w regionie Canterbury. To tutaj zbudowano miasto Edoras, siedzibę Théodena i serce Rohanu. Scenografia – pałac Meduseld, mury i zabudowania – powstawała dziewięć miesięcy, po czym została rozebrana, by przywrócić teren do pierwotnego stanu.

Dziś na szczycie nie ma już żadnych zabudowań, ale krajobraz pozostał praktycznie taki sam. Wąska grań, otwarta dolina, strumienie i góry w tle sprawiają, że wielu turystów mówi o „magii Śródziemia”. Wejście na wzgórze nie jest długie, lecz wymaga podstawowej kondycji – wiatr potrafi tam mocno dać się we znaki.

Twizel i Pola Pelennoru

W pobliżu miasteczka Twizel Peter Jackson nakręcił najbardziej pamiętną bitwę całej trylogii – starcie na polach Pelennoru pod murami Minas Tirith. Na plan przyjechało około 250 koni, 450 statystów i setki plastikowych żołnierzyków, które pomagały planować choreografię walk. Resztę tłumów orkowych dopowiedziano programem Massive, który potrafił symulować zachowanie nawet 200 tysięcy cyfrowych wojowników.

Miejsce leży na terenach prywatnych, ale prowadzą przez nie wyznaczone szlaki. Można zostawić samochód na parkingu tuż za mostem i ruszyć pieszo. Krajobraz jest dziś trochę bardziej zarośnięty niż w filmie, ale szeroka dolina wciąż przywodzi na myśl szarżę Rohirrimów i olbrzymie mumakile.

Glenorchy, Queenstown i okolice

Z malowniczej wioski Glenorchy, położonej na północnym krańcu jeziora Wakatipu, widać północno-zachodnie zbocza góry Earnslaw. To właśnie one pojawiają się w czołówce „Dwóch Wież”. Kilkanaście kilometrów dalej znajduje się dolina, która w filmie odegrała rolę Isengardu. Widok na nią roztacza się z mostu, do którego prowadzi lokalna droga.

W rejonie Queenstown i Frankton powstało też wiele scen z Rohanu, między innymi ataki orków na wargach. W okolicach Arrowtown znajdziesz bród Bruinen nad rzeką Arrow – to tam Arwena uciekając z Frodem przed Nazgulami przywołuje falę wody. Niedaleko, w miejscu zwanym Wilcox Green, kręcono sceny na polach Gladden.

• Mount Sunday – Edoras i pałac Meduseld, główne miasto Rohanu.
• Twizel – rozległe pola Pelennoru z bitwą ludzi i orków.
• Glenorchy i Paradise – widoki na Isengard i granice Lothlórien.
• Arrowtown i rzeka Arrow – bród Bruinen oraz pola Gladden.

Putangirua Pinnacles i Ścieżka Umarłych

Na południowym krańcu Wyspy Północnej, w regionie Wairarapa, leżą niezwykłe skalne formacje Putangirua Pinnacles. To szare, erozyjne wieże i wąwozy, które w filmie zamieniły się w mroczną drogę z twierdzy Dunharrow do Ścieżek Umarłych. Wędrówka od parkingu do głównych skał zajmuje około 30 minut po dość nierównym terenie.

Ta trasa przyciąga nie tylko miłośników kina. Dla geologów to przykład efektownego „badlandu”, dla turystów – szansa na spacer po krajobrazie, który wygląda jak z innej planety. Nic dziwnego, że ekipa Jacksona właśnie tu znalazła odpowiednie miejsce na spotkanie Aragorna z Armią Umarłych.

Ciekawostki z planu i kulisy powstawania Śródziemia

Choć sercem pytania „gdzie kręcono Władcę Pierścieni” są lokalizacje, równie interesujące są kulisy pracy na tych planach. Trylogia powstawała przez wiele miesięcy, a ekipa mierzyła się z pogodą, trudnym terenem i logistyką setek osób przewożonych między odległymi miejscami.

W jednej z lokacji użytej do scen z bitwy na polach Pelennoru i pod Czarną Bramą teren był zaminowany. Przed każdym dniem zdjęciowym saperzy dokładnie oczyszczali obszar, by ekipa mogła bezpiecznie pracować. W innych miejscach problemem była silna wichura, która niszczyła elementy scenografii – jak choćby płócienne części obozów wojskowych.

Efekty specjalne, kostiumy i Weta Workshop

Trylogia „Władca Pierścieni” łączy zdjęcia w realnych lokacjach z gigantyczną liczbą efektów komputerowych. „Drużyna Pierścienia” ma około 560 ujęć CGI, „Dwie Wieże” – 800, a „Powrót Króla” aż 1500. Za ich sporą część oraz za makiety odpowiadała nowozelandzka firma Weta.

To właśnie w Weta Workshop powstały modele Barad-dûr (9-metrowa makieta wieży o „rzeczywistej” wysokości 900 metrów), miniatury Minas Tirith, a także cyfrowy Gollum. Do jego stworzenia użyto skanera, który pierwotnie służył w przetwórniach mięsnych do oceny tusz zwierzęcych. Twarz Andy’ego Serkisa została zeskanowana osobno, a następnie „obudowana” cyfrowymi mięśniami i kośćmi.

Program Massive, napisany specjalnie na potrzeby filmu, pozwalał symulować nawet 200 000 cyfrowych wojowników, z których każdy miał własne, zaprogramowane zachowanie.

Aktorzy, rekwizyty i życie na planie

Życie na planach w Nowej Zelandii bywało intensywne. Viggo Mortensen nosił miecz Aragorna przez trzy miesiące nawet poza zdjęciami, a przez pewien czas mieszkał w lesie w stroju Obieżyświata. Elijah Wood spędzał codziennie około 2,5 godziny na charakteryzacji hobbita, a Dominic Monaghan narzekał na bardzo zimny klej używany do przyklejania „hobbickich stóp”.

Nad kostiumami pracowało około 50 specjalistów, od krawców i hafciarzy po szewców i jubilerów. W sumie powstało około 300 peruk, tysiące elementów uzbrojenia i zbroi oraz niezliczone drobne rekwizyty, które nadały wiarygodności każdej kulturze Śródziemia. W największych scenach bitewnych na planie pojawiało się do 450 statystów, a resztę armii „dopisywano” cyfrowo.

Na koniec warto dodać, że część scen powstawała nie w otwartym terenie, lecz w miejscu zwanym Dry Creek Quarry pod Wellington. To tam zbudowano Minas Tirith i Helmowy Jar – dwie najważniejsze twierdze Śródziemia. Kamieniołom z masywnymi ścianami skalnymi okazał się idealną bazą pod monumentalne makiety i dekoracje, które do dziś są wzorem filmowego rozmachem.